Biografia
Marc Chagall urodził się 7 lipca 1887 r. w Liosno pod Witebskiem, w Białorusi. Pochodził z

Historia Abdallaha, mieszkańca lšdu i Abdallaha, mieszkańca morza II Arabskie noce, 1945-48 Litografie barwne, 37x28 cm Sprengel Museum Hannover

prostej, żydowskiej rodziny. Zimą 1906-07 r. Chagall wyjechał do Petersburga. Dzięki protekcji posła do Dumy, uczęszczał do Szkoły Swansewa, gdzie studiował u Leona Baksta. W Petersburgu Chagall zapoznał się z dziełami P. Gauguina, V. van Gogha i P. Cézanne'a. Latem 1908 r. stworzył swoje pierwsze znaczące dzieło, Śmierć, w którym zaznaczyły się pewne wpływy Gauguina, ale nade wszystko - inspiracja sztuką ludową. W 1910 r. Chagall otrzymał stypendium umożliwiające mu wyjazd do Paryża, gdzie związał się ze środowiskiem awangardowych artystów skupionych w dzielnicy Montparnasse, szczególnie z R. de la Fresnayem, R. Delaunayem, A. Modiglianim oraz poetą Guillaume Apollinairem. Na malarstwo Chagalla miał wpływ formujący się właśnie w tym środowisku kubizm, niemniej twórczość artysty już wówczas kształtowała przede wszystkim poetycka na wskroś wyobraźnia, nasycona wspomnieniami z dzieciństwa. Pośród pierwszych dużych kompozycji Chagalla z tego okresu należy wymienić Ślub (Wesele). W latach tych pojawiają się w twórczości artysty najbardziej znaczące dla uniwersum Chagalla zwierzęta, takie jak krowa, byk i koza razem z człowiekiem, czy to w harmonii z nim, czy też pozostając w opozycji (Ja i wieś, Dedykowane mojej narzeczonej). W 1914 r., za sprawą Apollinaire'a, Chagall wystawił swoje prace w galerii Der Sturm prowadzonej przez Herwartha Waldena w Berlinie. W tym samym roku wrócił do Rosji, gdzie przebywał do 1922 r. W 1915 r. poślubił Bellę Rosenfeld, z którą był zaręczony od wczesnej młodości. Ich więzy dały początek świeżej i delikatnej serii obrazów - Kochankowie. Po ślubie młodzi małżonkowie wyjechali na wieś, a pobyt ten zainspirował malarza do stworzenia serii lirycznych pejzaży (Leżący poeta). 18 maja 1916 r. urodziła się im córka, Ida.

Po rewolucji październikowej Chagall pełnił funkcję komisarza do spraw sztuk pięknych w Witebsku (1917-1919), następnie przeniósł się do Moskwy, gdzie wykonał malowidła ścienne dla Państwowego Teatru Żydowskiego i pracował jako scenograf.

Syreny 1949

W 1922 wyjechał z Rosji, zatrzymując się na krótko w Berlinie, by nauczyć się technik graficznych. W sierpniu 1923 r. Chagall wystąpił o wizę do Francji, a 1 września wraz z rodziną przyjechał do Paryża. Po przyjeździe Chagall spotkał się z Ambroise Vollardem . Ten zaproponował mu zilustrowanie książki księżnej de Segur, niemniej bez wahania zaaakceptował propozycję malarza: wykonanie w ciągu dwóch lat stu siedmiu rycin ilustrujących Martwe Dusze Gogola. W przedsięwzięciu tym Chagall objawił się jako doskonały ilustrator. W 1932 r. Chagall zgodził się na zaprojektowanie kostiumów do trzyczęściowego baletu Bronisławy Niżyńskiej do muzyki Beethovena (Rewolucja francuska, Rosja, Grecja) ? balet ten nie został jednak zrealizowany.

Przed II wojną światową w niektórych obrazach Chagalla pojawiły się aluzje do sytuacji politycznej, m.in. Białe ukrzyżowanie, 1938. W 1941 r. w obliczu bezpośredniego zagrożenia malarz wyjechał do Stanów Zjednoczonych, zabierając ze sobą swój dorobek artystyczny. W Ameryce malował obrazy pełne smutku i nostalgii, np. Zielone oczy. Głęboko zrośnięta z żydowską tradycją twórczość Chagalla nabrała dramatycznego tonu w latach nazizmu, gdy malarz stał się świadkiem zagłady świata, z którego wyrósł i którego obraz zatrzymał, opromienił swoją sztuką.

W 1944 r. zmarła żona Chagalla, Bella. Przytłoczony cierpieniem, ukojenie i wsparcie odnalazł u córki, Idy. Pod jej kierunkiem wykonał trzy projekty kurtyny i ponad osiemdziesiąt projektów kostiumów do baletu Ognisty ptak Strawińskiego,. Dwie duże wystawy: w 1946 r. w Nowym Jorku i w 1947 r. w Paryżu, ugruntowały sławę Marca Chagalla. W 1947 r. powrócił do Francji, początkowo zamieszkał w Paryżu, następnie 1949 r. osiadł w Vence i ożenił się po raz drugi (1952). Po drugiej wojnie światowej niemłody już, ale niezwykle żywotny artysta tworzył w różnych technikach i skalach: uprawiał grafikę i ceramikę, projektował gobeliny i witraże Metzu, malowidła ścienne, wykonywał ilustracje. Rok 1956 był rokiem intensywnych prac nad litografiami. Dorobek graficzny został wzbogacony przez nowe cykle o tematyce religijnej. W oficynie Teriadego wydana została Biblia z ilustracjami Chagalla. W 1962 r. Genewskie Muzeum Rath złożyło hołd Chagallowi wystawą Chagall i Biblia.

Samson i Dalila Biblia, 1931-39 Akwaforty, 54.4x43.4 cm Fonfazione Antonio Mazzotta, Mediolan

W 1966 r. Marc Chagall przeniósł się do Saint-Paul-de-Vence. W 1967 r. zorganizowane zostały dwie wystawy retrospektywne w Zurychu i Kolonii. W 1969 r. położony został kamień węgielny pod Musée National Message Biblique Marc Chagall w Nicei (Muzeum Narodowe Przesłania biblijnego Marca Chagalla). W salach Grand Palais w Paryżu zorganizowana została wielka wystawa w hołdzie Chagallowi, na której zgromadzono czterysta siedemdziesiąt cztery dzieła artysty. W 1982 r. zorganizowane zostały dwie wielkie wystawy retrospektywne w Moderna Meseet w Sztokholmie i Louisiana Museum of Art. w Humblebaek. W roku 1984 odbyły się kolejne wystawy w Paryżu, Nicei i Rzymie.

28 marca 1985 r. po dniu spędzonym w pracowni, Artysta zmarł.